۴۰ درصد تختهای بیمارستانی در اختیار سالمندان است
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از وبدا، علیرضا رئیسی معاون بهداشت وزارت بهداشت با قدردانی از تلاش مدیران، متخصصان و کارکنان شبکه بهداشت سراسر کشور، افزود: شما ارکان اصلی نظام سلامت کشور هستید و نقش مدیریتی شما در سطوح مختلف شبکه، از خانههای بهداشت تا مراکز تخصصی و فوقتخصصی، نقشی تعیینکننده و غیرقابل جایگزین است. این شاخصها بهگونهای هستند که با مقایسه آنها میان کشورها، میتوان بهروشنی دریافت که وضعیت سلامت و حتی حکمرانی آن کشور در چه سطحی قرار دارد.
معاون بهداشت وزارت بهداشت با تأکید بر ضرورت قدرشناسی از جایگاه مدیریت سلامت، تصریح کرد: باید تمام تلاش خود را برای حفظ، استمرار و بهبود روندهای مثبت موجود به کار بگیریم و بدانیم که هرگونه پیشرفت در حوزه سلامت، تنها با کار علمی، دقیق و مبتنی بر شواهد امکانپذیر است. هیاهو، شعار و برخوردهای احساسی نهتنها کمکی به پیشرفت نمیکند بلکه مسیر توسعه را با شکست مواجه میسازد.
رئیسی با اشاره به تحولات گسترده علمی در جهان امروز گفت: علم متعلق به همه بشریت است و مرز جغرافیایی نمیشناسد. در دنیای امروز که با انفجار اطلاعات و بهروزرسانی مستمر دانش مواجه هستیم، تفکیکهای غیرعلمی و طرح مباحثی نظیر علم بومی بدون پشتوانه علمی، مانعی جدی برای پیشرفت است. اگر آموزش دانشگاهی مبتنی بر علم صحیح باشد، استفاده از منابع معتبر بینالمللی امری بدیهی است و این به معنای نفی هویت یا دانش بومی نیست.
وی با تأکید بر اینکه شاخصهای سلامت تکعلتی نیستند، خاطرنشان کرد: هرگونه تحلیل سادهانگارانه و تکعلتی در حوزه سلامت، نشانه عدم درک صحیح از پیچیدگی این حوزه است. شاخصها معلول مجموعهای از عوامل هستند و برای بهبود آنها باید همه اجزای شبکه سلامت و عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت بهصورت همزمان مورد توجه قرار گیرند.
معاون بهداشت وزارت بهداشت با اشاره به نقش عوامل اجتماعی مؤثر بر سلامت اظهار کرد: بهبود شاخصهایی مانند مرگومیر نوزادان، تنها نتیجه عملکرد وزارت بهداشت نیست. دسترسی به آب سالم، آموزش، ارتقای سواد عمومی و مشارکت مردم نقش اساسی در این حوزه دارند. بدون حضور و مشارکت فعال مردم، امکان بهبود پایدار شاخصهای سلامت وجود ندارد.
رئیسی با اشاره به روند جهانی کاهش مرگومیر نوزادان گفت: طی ۵۰ سال گذشته مرگومیر نوزادان در جهان از حدود ۵ میلیون نفر در سال به حدود ۲ تا ۲.۳ میلیون نفر در سال ۲۰۲۰ کاهش یافته است. این کاهش چشمگیر حاصل توسعه زیرساختها، آموزش و مداخلات علمی بوده است. با این حال، در سطوح بالای توسعه، کاهش هر دهم از شاخصها نیازمند تلاش بسیار دقیق، سیستماتیک و فرایندی است.
وی افزود: جمهوری اسلامی ایران توانسته است شاخص مرگومیر نوزادان را از حدود ۴۵ تا ۵۰ در هزار تولد زنده در ابتدای انقلاب اسلامی به زیر ۱۰ در هزار تولد برساند؛ عددی که بسیار پایینتر از میانگین جهانی ۱۹ در هزار تولد زنده است.
رئیسی گفت: این دستاورد بزرگ باید حفظ شود، اما نباید مدیران را دچار خطای خوشبینی و غفلت کند، چرا که تفاوتهای استانی و منطقهای همچنان وجود دارد.
وی در ادامه با اشاره به اهمیت بررسی دقیق علل مرگومیر نوزادان گفت: باید بهصورت علمی بررسی شود که مشکلات در کدام بخش رخ میدهد؛ مراقبتهای دوران بارداری، تجهیزات، نیروی انسانی، آموزش، یا خدمات بیمارستانی. تنها با شناسایی دقیق گلوگاهها و مداخلات هدفمند میتوان به بهبود واقعی دست یافت.
رئیسی تغذیه با شیر مادر را یکی از مهمترین مداخلات سلامتمحور دانست و گفت: شیر مادر تنها یک ماده غذایی نیست، بلکه همزمان نقش واکسن، دارو، عامل ایمنیبخش، منبع آرامش، عاطفه و پیوند عاطفی را ایفا میکند. با توجه به تغییرات فرهنگی و اجتماعی، افت مقطعی در تغذیه با شیر مادر مشاهده شده که این موضوع زنگ خطری جدی است و نیازمند آموزش فرهنگسازی و مداخلات گسترده در سطح ملی است.
وی با اشاره به تحولات جمعیتی کشور هشدار داد: کاهش شدید نرخ باروری و افزایش سالمندی جمعیت، یکی از مهمترین چالشهای پیشروی کشور است. برای نخستین بار، تعداد تولدها در کشور به کمتر از یک میلیون نفر رسیده و در برخی استانها از جمله گیلان، البرز و مازندران، تعداد مرگومیر از تولد پیشی گرفته است. پیشبینیها نشان میدهد که در صورت تداوم این روند، طی سالهای آینده تعداد استانهای درگیر این پدیده افزایش خواهد یافت.
معاون بهداشت وزارت بهداشت با اشاره به افزایش سهم سالمندان در جمعیت کشور گفت: در حال حاضر حدود ۱۰ تا ۱۲ درصد جمعیت کشور سالمند هستند، اما حدود ۴۰ درصد تختهای بیمارستانی به این گروه اختصاص دارد. در صورت رسیدن سهم سالمندان به ۳۰ درصد جمعیت، فشار بسیار سنگینی بر نظام سلامت و منابع کشور وارد خواهد شد. سالمندی فعال، مولد و بهرهمند از تجربه، نیازمند برنامهریزی دقیق و نگاه علمی است.
وی با تأکید بر ضرورت انجام مداخلات علمی، ملی و مبتنی بر شواهد در حوزه سلامت مادر، نوزاد و جمعیت گفت: جمعآوری آمار بهتنهایی کافی نیست و باید با تحلیل دقیق دادهها، تعیین اولویتهای استانی، تقویت همکاری بینبخشی و مشارکت مردمی، از بروز مرگهای قابل پیشگیری مادر و نوزاد جلوگیری کرد و آینده سلامت و جمعیت کشور را با رویکردی مسئولانه، علمی و یکپارچه تضمین کرد.